Linkovi

Podjele u UN-u po pitanju rezolucije o humanitaranoj situaciji u Ukrajini


Žena čisti svoju kuhinju u uništenom stanu u stambenoj zgradi oštećenoj bombardovanjem tokom prethodnih dana, u Kijevu, Ukrajina, 21. marta 2022.
Žena čisti svoju kuhinju u uništenom stanu u stambenoj zgradi oštećenoj bombardovanjem tokom prethodnih dana, u Kijevu, Ukrajina, 21. marta 2022.

Francuska i Meksiko vrše pritisak na članice UN-a da pomenu rusku invaziju u rezoluciji o pogoršanju humanitarne situacije u Ukrajini. Ali Južna Afrika se protivi tom pristupu, rekavši da umetanje političkih pitanja može blokirati konsenzus o pomoći civilima.

Francusko-meksički nacrt rezolucije za koji se očekuje da će ove nedjelje razmotriti Generalna skupština UN koju čine 193 zemlje ponavlja zahtjev svjetske organizacije od 2. marta da Rusija prekine svoju vojnu ofanzivu na Ukrajinu i povuče sve svoje trupe. Također se zahtijeva zaštita svih civila i infrastrukture neophodne za njihov opstanak.

U nacrtu, koji je u ponedjeljak dobio AP, kaže se da su "strašne humanitarne posledice" ruske agresije u Ukrajini "u razmjerama koje međunarodna zajednica decenijama nije vidjela u Evropi". Izražava žaljenje zbog ruskog granatiranja, vazdušnih napada i opsade gusto naseljenih gradova, posebno grada Mariupolja na jugu zemlje.

Suparnički južnoafrički nacrt rezolucije koji je kružio kasnije u ponedjeljak i koji je AP također dobio ne pominje Rusiju. Umjesto toga, poziva se na "trenutni prekid neprijateljstava" kao prvi korak u poboljšanju humanitarne situacije, odnosi se na "sve strane" i podstiče "politički dijalog, pregovore, posredovanje i druga mirna sredstva u cilju postizanja trajnog mira".

Predložena južnoafrička rezolucija bi priznala "autonomiju humanitarnih ciljeva od političkih, ekonomskih, vojnih ili drugih ciljeva koje svaki akter može imati u pogledu oblasti u kojima se sprovodi humanitarna akcija". Također bi zahtijevala zaštitu civila i infrastrukturu koja je neophodna za njihov opstanak, kao i "civilnu infrastrukturu koja je ključna za pružanje osnovnih usluga u oružanom sukobu".

Očekuje se da će se Generalna skupština sastati i glasati u srijedu o francusko-meksičkoj rezoluciji na zahtjev Ukrajine, rekla je portparolka skupštine Paulina Kubiak u ponedjeljak uveče.

Francuska i Meksiko odlučili su da traže humanitarnu rezoluciju u Generalnoj skupštini nakon što su pregovarali o sličnoj rezoluciji u kojoj se navela dvonedjeljna ruska invazija na Ukrajinu u Savjetu bezbjednosti, gdje je Rusija jasno stavila do znanja da će staviti veto na tu mjeru.

Za razliku od Savjeta bezbjednosti, u Generalnoj skupštini nema veta. Ali skupštinske rezolucije nisu pravno obavezujuće, kao što jesu rezolucije Savjeta bezbjednosti, iako imaju uticaja u odrazu svjetskog mišljenja.

Pristalice francusko-meksičke rezolucije nadaju se da će se približiti glasanju o rezoluciji Generalne skupštine od 2. marta koja je zahtijevala momentalno zaustavljanje ruske vojne akcije i povlačenje svih njenih snaga. Tada je glasala 141 zemlja prema pet protiv, uz 35 uzdržanih, a pristalice rezolucije pozdravile su ga kao demonstraciju globalne izolacije Rusije.

Južna Afrika je bila među 35 zemalja koje su bile suzdržane od glasanja za tu rezoluciju.

Objašnjavajući kontekst svoje predložene rezolucije u ponedjeljak, Južna Afrika je saopštila da ta mjera mora da izrazi zabrinutost zbog humanitarne situacije u Ukrajini i da pozove sve strane da se pridržavaju međunarodnog humanitarnog prava, koje zabranjuje gađanje civila i civilne infrastrukture, uključujući bolnice, škole i objekte za vodosnabdijevanje. Također je rečeno da "politička pitanja koja mogu dovesti do toga da države članice ne pristanu na tekst treba da se pozabave na drugom mjestu".

Francusko-meksički nacrt rezolucije počinje ponavljanjem uvodnih riječi Povelje Ujedinjenih nacija i ponovo bi potvrdio odlučnost Generalne skupštine "da spasi naredne generacije od pošasti rata".

Takođe bi se podsjetilo na obavezu iz Povelje da se sve zemlje članice UN uzdrže od prijetnje ili upotrebe sile protiv "teritorijalnog integriteta ili političke nezavisnosti bilo koje države".

I francusko-meksički nacrt i predložena južnoafrička rezolucija bi ponovo potvrdili "posvećenost skupštine suverenitetu, nezavisnosti, jedinstvu i teritorijalnom integritetu Ukrajine".

XS
SM
MD
LG