Linkovi

Preminuo bivši sekretar za odbranu Donald Rumsfeld


Arhiv - Bivši američki sekretar za odbranu Donald Rumsfeld (Foto: AP/Wally Santana)
Arhiv - Bivši američki sekretar za odbranu Donald Rumsfeld (Foto: AP/Wally Santana)

Donald Rumsfeld, bivši američki sekretar za odbranu i idejni tvorac rata u Iraku dok ga tadašnji predsjednik George Bush mlađi nije zamijenio poslije tri i po godine američkog učešća u borbama, preminuo je u 89. godini, saopštila je njegova porodica, a prenosi agencija Reuters.

"Sa dubokom tugom objavljujemo vijest o smrti Donalda Rumsfelda, američkog državnika i voljenog supruga, oca, dede i pradede. Bio je okružen porodicom u voljenom Taosu, u Novom Meksiku", navodi se u saopštenju ali se ne precizira kada je Rumsfeld umro.

Rumsfeld je jedini zvaničnik koji je dva puta bio sekretar za odbranu - 1975. do 1977. i 2001. do 2006. Imao je dugu karijeru u vladi, služeći četiri predsjednika. Kolege su ga smatrale borbenim i politički mudrim patriotom.

Dok je Rumsfeld bio na položaju šefa Pentagona, američke snage brzo su zbacile s vlasti iračkog predsjednika Sadama Huseina ali nisu uspjele da održe red i mir zbog čega je u Iraku zavladao haos i došlo do pobune i nasilja između sunita i šiita. Američke snage ostale su u Iraku do 2011. godine, dugo nakon što je Rumsfeld napustio položaj.

Rumsfeld je imao vodeću ulogu uoči rata, iznošenjem argumenata za invaziju marta 2003. godine. Upozoravao je na opasnosti iračkog oružja za masovno uništenje, koje međutim nikada nije pronađeno.

Bio je poznat po oholom ponašanju prema nekim vojnim oficirima i članovima Kongresa i sukobima sa ostalim zvaničnicima Bushove administracije, uključujući i državnog sekretara Colina Powella. Takođe se sporio sa američkim saveznicima u Evropi.

Bush je 2004. godine dva puta odbio da prihvati Rumsfeldovu ponudu da podnese ostavku, nakon što su objavljene fotografije američkih vojnika koji zlostavljaju zatvorenike u zatvoru Abu Graib, blizu Bagdada. Skandal je izazvao međunarodnu osudu Amerike.

Rumsfeld je lično odobrio oštre metode ispitivanja pritvorenika. Američki tretman pritvorenika u Iraku i stranaca osumnjičenih za terorizam u specijalnom zatvoru, otvorenom za vrijeme Rumsfeldovog mandata, u američkog pomorskoj bazi u Zalivu Gvantanamo na Kubi, izazvao je osude međunarodne zajednice, dok su aktivisti za ljudska prava i drugi isticali da su zatvorenici mučeni.

Rumsfeld je takođe bio zadužen za američku invaziju u Afganistanu 2001. godine čiji cilj je bio da se zbace s vlasti talibanski lideri koji su pružili utočište liderima Al Kaide odgovornim za terorističke napade na SAD 11. septembra.

Kao što je bio slučaj i sa Irakom dvije godine kasnije, poslao je manji broj vojnika u Afganistan, brzo protjerao talibane, a zatim doživio neuspjeh u održavanju reda i mira.

Rumsfeld je postao glavna meta kritika, a sa sa smanjenjem podrške javnosti za rat u Iraku, Bush ga je smijenio u novembru 2006. godine uprkos protivljenju tadašnjeg potpredsjednika Dicks Cheney​ja.

U decembru 2006. godine na položaju sekretara za odbranu ga je naslijedio bivši direktor CIA Robert Gates koji je napravio sveobuhvatne strateške i promjene vojnih lidera u Iraku.

Van javne službe, Rumsfeld se obogatio kao uspješni biznismen, a bio je direktor dvije velike kompanije. Takođe je 1988. godine kratko vrijeme bio kandidat za republikansku predsjedničku nominaciju.

Za vrijeme dugogodišnje karijere bio je pilot u mornarici, ambasador SAD pri NATO-u i kongresmen. Sa suprugom Joyce je imao troje djece.

XS
SM
MD
LG