Linkovi

NATO samit: Evropski lideri se spremaju za Trumpa


Predsjednik Trump i prva dama Melania ulaze u predsjedničlki avion, pred put za London gdje se održava samit NATO-a (Foto: AP/ Evan Vucci)

Američki predsjednik Donald Trump otputovao je u London, gdje će prisustvovati dvodnevnom samitu NATO-a, koji počinje u utorak. Cilj samita je da se pokažu jedinstvo i snaga Alijanse, koja slavi 70. godišnjicu osnivanja.

Međutim, dok se spremaju za sastanak sa Trumpom, pojedini evropski lideri i dalje dovode u pitanje posvećenost Washingtona NATO-u.

U sjeveroistočnoj Siriji nastavljaju se sukobi poslije turske ofanzive i odluke predsjednika Donalda Trumpa da povuče američke snage, bez konsultacija sa NATO saveznicima.

“Francuski predsjednik je poslije upravo te odluke rekao da je Alijansa klinički mrtva i sugerisao da ne postoji američko liderstvo, u smislu da treba da budete lider u zajednici, a ne da samostalno radite stvari”, podsjeća Gary Schmitt iz Instituta American Enterprise.

Napete odnose Washingtona sa NATO, osim situacije sa Sirijom i Turskom, dodatno komplikuje i aktuelni konflikt Rusije i Ukrajine.

Predsjednik Trump više javno ne govori da je Alijansa prevaziđena i da želi da je napusti, ali i dalje oštro kritikuje članice koje ne izdvajaju predviđena dva odsto bruto društvenog proizvoda za odbranu.

Američki zvaničnici ipak pokušavaju da uvjere evropske lidere da je Washington posvećen NATO-u, što, prema njihovom mišljenju, pokazuju i vojna pojačanja na istočnom krilu Alijanse. Međutim, strahuje se da Sjedinjene Države, pod Trumpom, zanemaruju NATO.

“Neki od njih se nadaju da Trump više neće biti u Bijeloj kući za godinu dana. Međutim, strahuje se da će osvojiti drugi mandat”, objašnjava Hans Kundnaniiz iz Chatham Housea.

Evropski saveznici različito reaguju na Trumpove poteze. Pariz se zalaže sa stratešku autonomiju i smatra da bi Evropa trebalo sama da se brine o svojoj bezbjednosti. Varšava u međuvremenu razvija tješnje bilateralne odnose sa Trumpom, kao garanciju bezbjednosti.

“A zatim imate Njemačku u sredini, koja je malo podijeljena između onih koji vjeruju u NATO i smatraju da je Alijansa i dalje garant bezbjednosti Evrope i zemalja koje više podržavaju francuski stav. Znači, Evropljani trenutno raspravljaju o tom pitanju”, dodaje Kundnani.

Cilj Evropljana ove nedjelje je da jednostavno izbjegnu zaoštravanje odnosa sa Trumpom, što je bio slučaj na sastancima u prošlosti.

“Mogu da govore o svim stvarima koje su uradili i da mudro sugerišu da je predsjednik Trump bio zaslužan za pritisak, koji je pomogao da se to ostvari. Mogu da hvale predsjednika Trumpa, iako je to teško za njih zbog različitih stavova”, dodaje Gary Schmitt​ iz Instituta American Enterprise.

Nekoliko dana uoči samita, NATO je objavio da će preraspodijeliti troškove i smanjiti doprinos Washingtona relativno malom centralnom budžetu, da bi udovoljio američkom lideru.

Učešće američkog lidera na samitu NATO u sjenci je procesa opoziva, koji se protiv njega vodi u Washingtonu. Uoči odlaska u London, Trump je rekao da su demokrate namjerno zakazale pretres u okviru tog procesa za 4. decembar, da bi odvukle pažnju javnosti sa njegovog učešća na samitu.

Komentari

XS
SM
MD
LG